Chị Đặng Thu Hồng (40 tuổi, thị trấn Kim Bôi, Hoà Bình) thường có triệu chứng đau giữa vùng ngực, đau sau xương ức. Tại bệnh viện địa phương, bác sĩ chẩn đoán chị bị bệnh liên quan đến tim và giới thiệu lên tuyến trên. Nhưng chị Hồng không tin, cho rằng chị không có biểu hiện của đau tim. Theo chị Hồng, chị chỉ bị đau thắt vùng giữa ngực hoặc sau xương ức, chứ không đau vùng ngực trái và cũng không có biểu hiện đau nhói ở tim. Vì vậy, chị không đến khám chuyên khoa tim.

Cũng giống như chị Hồng, không tin mình bị bệnh tim vì không bị đau bên ngực trái, cũng không bị đau nhói ở vùng tim, chị Hà Thị Thành (thị trấn Thanh Oai, Hà Nội) cũng không đến Viện Tim mạch khám sau khi được bác sĩ tuyến dưới giới thiệu, mà tự xoay sang chữa bệnh đau tức vùng giữa ngực bằng cách xoa bóp, bấm huyệt. Sau một thời gian, chị Thành thấy cơn đau lan xuống hai cánh tay và khó thở khi nằm đầu thấp. Đặc biệt là rất khó thở về đêm, làm việc gắng sức cũng thấy khó thở. Lúc này, chị Thành mới đến chuyên khoa tim để khám thì phát hiện bị bệnh mạch vành.

Biểu hiện của bệnh liên quan đến tim mạch là: Thở khi gắng sức, khó thở khi nằm đầu thấp, khó thở kịch phát về đêm, đau ngực khi gắng sức, ho nhất là vào ban đêm, phù hai chân, ngất, hồi hộp đánh trống ngực.   Theo PGS. TS Võ Thành Nhân

GS.TS Nguyễn Lân Việt, Giám đốc Viện Tim mạch cho biết: Tỷ lệ bệnh tim giữa phụ nữ và nam giới đều có nguy cơ như nhau. Tuy nhiên, ở phụ nữ, do có một số nội tiết tố nữ giới bảo vệ nên biểu hiện bệnh tim thường kín đáo hơn ở nam giới. Cũng theo GS.TS Nguyễn Lân Việt, ở độ tuổi 60- 65, lượng nội tiết tố ở phụ nữ giảm nên biểu hiện về tim mạch cũng sẽ rõ ràng hơn.

Ăn uống phòng tránh bệnh tim

Theo GS.TS Nguyễn Lân Việt, bệnh tim mạch thường liên quan đến cao huyết áp và xơ vữa động mạch. Vì vậy, chế độ ăn hợp lý làm giảm huyết áp và phòng xơ vữa động mạch có tác dụng phòng tránh bệnh tim ở cả nữ giới và nam giới. PGS.TS Võ Thành Nhân cũng cho rằng, tăng huyết áp là một trong những yếu tố nguy cơ của bệnh mạch vành. Vì vậy, phòng ngừa bệnh mạch vành là điều trị tích cực các nguy cơ như: Kiểm soát tốt huyết áp, đường huyết, lipid máu, cân nặng, tập luyện thể lực, không hút thuốc lá, rượu bia, trà, cà phê và kiêng ăn mỡ.

Theo TS Nguyễn Thị Lâm, Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia, nguyên tắc ăn uống để phòng chống tăng huyết áp ở phụ nữ là giảm muối natri. Thông thường, chỉ nên ăn dưới 6g muối/ngày. Chế độ ăn giàu kali có nhiều trong rau, quả, khoai và đậu, đỗ như: Rau dền, dưa chuột, bắp cải, súp lơ, xu hào, xà lách, đậu cô ve, giá đỗ, cải xoong, cà chua, cam, chanh, mận, mơ, dưa hấu và những thức ăn giàu canxi như sữa và các chế phẩm từ sữa cũng giúp chống tăng huyết áp. Ngoài ra, việc hạn chế rượu bia và hạn chế tăng cân quá mức cũng làm giảm huyết áp. Vì tỷ lệ tăng huyết áp ở người béo phì cao hơn hẳn người không béo phì.

Để đề phòng xơ vữa động mạch, với những phụ nữ béo phì cần giảm lượng ăn trong ngày để giảm cân. Đồng thời, giảm lượng chất béo (nên sử dụng dầu thực vật thay mỡ động vật) và giảm lượng cholesterol trong khẩu phần ăn xuống dưới 250mg/ngày. Những thực phẩm có chứa nhiều cholesterol là óc, tim, gan, bầu dục, lòng đỏ trứng gà... Nên sử dụng những loại thịt có chứa ít chất béo như: Thịt bò nạc, thịt gà nạc, thịt lợn thăn, đậu đỗ. Với những loại thực phẩm đường mật, chỉ nên ăn tối đa từ 10 - 20g/ngày và nên ăn nhiều rau, quả để cung cấp đủ vitamin, chất khoáng và nhiều chất xơ giúp đào thải cholesterol ra ngoài.

Ở những người bị bệnh mạch vành, đặc biệt là phụ nữ, tập luyện thể lực sẽ giúp phát triển hệ tuần hoàn bàng hệ và thích nghi với bệnh lý. Tuy nhiên, PGS.TS Võ Thành Nhân khuyến cáo bệnh nhân bệnh mạch vành không nên gắng sức quá mức vì có thể dẫn đến nhồi máu cơ tim cấp. Do đó, khi chơi thể thao hay tập luyện, thấy mệt nhiều hoặc xuất hiện cơn đau ngực thì không nên cố gắng chơi thêm mà phải nghỉ ngơi ngay lập tức.

Mai Thúy – Phú Sỹ